Refleksologia artykuły
Refleksologia Refleksologia stóp g³owy

MENU

Tu odpowiadamy na Państwa pytania wysłane do Pasieki JMM na adres: biuro@jmm.com.pl
Szybki zarobek czy niedouczeni pszczelarze?
Opinie
Instrukcja wymiany technologiÄ… - "2M"
Jeszcze trochÄ™ na temat metody 2M
Kurs poddawania matek do rodzin pszczelich. Część III.
Matki w sezonie 2010 roku.

Zespół Masowego Ginięcia Pszczół.


Pasieka hodowlana JMM.
Autor: Józef Marek Majak.
Opracowanie poprawione i uzupełnione. Wydanie I z dnia 2.02.2008 r

 

  1. Wprowadzenie.
  2. Zasobność środowiska w pokarm.
  3. Temperatury występujące w sezonie 2007 roku.
  4. Struktury rodzin powstajÄ…ce w sezonie 2007 roku.
  5. Czynniki chorobotwórcze.
  6. Podsumowanie.


1. Wprowadzenie.

    Wielu z nas zadaje sobie pytanie? Co to jest, ZespóÅ‚ Masowego GiniÄ™cia PszczóÅ‚? Co siÄ™ dzieje w rodzinach? Dlaczego w minionym sezonie zaobserwowano duży ubytek pszczóÅ‚ lub caÅ‚kowitÄ… stratÄ™ rodzin? Jak do tej pory nikt nie potrafi okreÅ›lić przyczyn tego zjawiska. Jest to zapewne powodowane szeregiem czynników które razem dajÄ… efekt koÅ„cowy w postaci strat rodzin. MyÅ›lÄ™ że, zarówno warroza i roznoszone przez niÄ… choroby, nowa - nosema cerana (może jeszcze inne, nierozpoznane), a także wirusy, odgrywajÄ… bardzo ważnÄ… rolÄ™ w tej chorobie.
    JednoczeÅ›nie uważam że, najważniejszym i inicjujÄ…cym poczÄ…tkowy stan choroby, sÄ… czynniki wynikajÄ…ce ze zmian klimatycznych oraz wystÄ™pujÄ…cych monokultur upraw roÅ›linnych. WpÅ‚ywajÄ… one istotnie na struktury wewnÄ™trzne rodzin. Co dla mnie stanowi podstawÄ™ do dalszej analizy problemu. Analizy przyczyn i skutków " ZespoÅ‚u Masowego GiniÄ™cia PszczóÅ‚"
    W Polsce użytkowane rasy i krzyżówki pszczóÅ‚ w pokoleniach powyżej F3, też mogÄ… wpÅ‚ywać niekorzystnie na obserwowany obraz sytuacji w rodzinach pszczelich. Może, wystÄ…pić częściowy brak genetycznego dostosowania do warunków Å›rodowiskowych.
    Z doniesieÅ„ Å›witowych wynika że, "ZespóÅ‚ Masowego GiniÄ™cia PszczóÅ‚", jest jak do tej pory nie zbadany a proponowane czynnoÅ›ci zapobiegajÄ…ce chorobie sÄ… ogólnikowe. OdsyÅ‚am czytelnika do zapoznania siÄ™ ze szczegóÅ‚ami doniesieÅ„ w artykuÅ‚ach: Å»ycie Weterynaryjne 2007 82(8) i Polityki z dn. 2007-10-03.
    A co ma robić pszczelarz kiedy zagrożenie stratÄ… rodzin jest realne i dotknęło już wielu z poÅ›ród nas? Odpowiedzi jednoznacznej nie ma, ale sÄ… wnioski z przedstawionej tu analizy i z dotychczasowych, obserwowanych ubytków pszczóÅ‚ w Polsce. A także, informacje z doniesieÅ„ Å›wiatowych.
    MyÅ›lÄ™ że, podstawowy problem tkwi w zmianach klimatycznych i powstajÄ…cej zmiennej strukturze zbiorowiska owadów. A czynniki chorobotwórcze sÄ… wtórne. NakÅ‚adajÄ… siÄ™ na problemy Å›rodowiskowe i dziaÅ‚ajÄ… wówczas ze zwiÄ™kszonÄ… siłą na rodzinÄ™. Wtedy sÄ… Å‚atwo zauważalne. Trudno siÄ™ pszczoÅ‚om przed nimi bronić a pszczelarzom skutecznie je leczyć ( w przypadku np. warrozy). A także, można błędnie interpretować zaistniałą sytuacjÄ™, uznajÄ…c że warroza jest jedynÄ… przyczynÄ… upadku pszczóÅ‚.
    Dalsza treść publikacji, dotyczyć bÄ™dzie obserwacji poczynionych w centralnej Polsce i zapewne też nie bÄ™dzie dotyczyć, wszystkich specyficznych regionów mikroklimatycznych. Ale jedynie, wÅ‚asnych obserwacji z sezonu i doÅ›wiadczeÅ„ wczeÅ›niejszych. Analizy potwierdzajÄ…cej i wyjaÅ›niajÄ…cej w dużej mierze zÅ‚ożoność zaistniaÅ‚ego problemu. Aby przekazać szczegóÅ‚y obserwacji pozwolÄ™ sobie pogrupować i uporzÄ…dkować czynniki determinujÄ…ce koÅ„cowy efekt.



2. Zasobność środowiska w pokarm.

    Coraz wiÄ™kszy jest wpÅ‚yw monokultur uprawowych a także wykonywanych czynnoÅ›ci wynikajÄ…cych z porzÄ…dkowania lasów i terenów rolniczych na Å›rodowisko. Obserwujemy postÄ™pujÄ…cÄ… radykalna dewastacja Å›rodowiska. Odbywa siÄ™ to gÅ‚ównie przez wycinanie dziko rosnÄ…cych roÅ›lin wieloletnich uznawanych za chwasty, akacje ,dzikie róże, wierzby itd. A także, chemicznÄ… likwidacjÄ™ chwastów w uprawach rolnych. Rolnicy nie zdajÄ… sobie sprawy co czyniÄ…, nie przestrzegajÄ…c instrukcji stosowania Å›rodków chemicznych w ochronie upraw.
    W otoczeniu pasiek zaczyna brakować pokarmu niezbÄ™dnego w okresach miÄ™dzy wystÄ™pujÄ…cymi gÅ‚ównymi pożytkami. Dzieje siÄ™ tak dlatego że, Krajowy Ustawodawca, zezwoliÅ‚ na wycinanie drzew, co skrzÄ™tnie realizujÄ… Å›rodowiska miejscowych wÅ‚adz i jednoczeÅ›nie skutecznie zapominajÄ… o drugiej część ustawy mówiÄ…cej o odbudowie stanu zadrzewienia. Dlatego też, sytuacja staje siÄ™ coraz trudniejsza dla owadów.



3. Temperatury występujące w sezonie 2007 roku.

    Na brak kolejnych mÅ‚odych pszczóÅ‚ w rodzinie, dobrze odżywionych i charakteryzujÄ…cych siÄ™ dobrÄ… kondycjÄ…, wpÅ‚ynęły wystÄ™pujÄ…ce temperatury w sezonie. Temperatury, zarówno zbyt niskie, jak i zbyt wysokie negatywnie oddziaÅ‚ujÄ… na Å›rodowisko i rodziny pszczele. Również, w połączeniu z suchymi wiatrami bezpoÅ›rednio spowodowaÅ‚y zachwianie lub brak nektarowania roÅ›lin. A co za tym idzie, zachowania cyklicznoÅ›ci w rozwoju rodzin.
    W sezonie nie zauważano dodatniego wpÅ‚ywu terenów o dużej, potencjalnej zasobnoÅ›ci w pokarm. DotyczyÅ‚o to również pasiek podwożonych na pożytki. Zaobserwowano natomiast brak nektarowania upraw maliny, co nie zdarza siÄ™ czÄ™sto, a także akacji i lipy. A na gryce pszczoÅ‚y już ginęły. WracaÅ‚y pasieki bez pszczóÅ‚ i miodu.
    Jak również, zasadniczy wpÅ‚yw na pszczoÅ‚y wywarÅ‚a lekka zima. W konsekwencji której nastÄ…piÅ‚ dynamiczny wiosenny rozwój. Duży poziom czerwienia w porównaniu do innych lat. ByÅ‚ on wiÄ™kszy nawet o 20 - 30%. WyeksploatowaÅ‚o to rodziny z zapasów biaÅ‚kowych przed dÅ‚ugim okresem majowego i czerwcowego ochÅ‚odzenia. UzasadniÄ™ hipotezÄ™ w dalszej części opracowania.



4. Struktury rodzin powstajÄ…ce w sezonie 2007 roku.

    AnalizujÄ…c sytuacjÄ™ przy pomocy matematycznego modelu struktur wewnÄ™trznych, wystÄ™pujÄ…cych w teoretycznej rodzinie pszczelej, można Å›miaÅ‚o powiedzieć że sezon skoÅ„czy siÄ™ upadkiem pszczóÅ‚.
    Efekt masowego ubytku pszczóÅ‚ w rodzinach a nastÄ™pnie możliwy spadek rodzin, powstaÅ‚ w wielu pasiekach i rodzinach w których przedÅ‚użaÅ‚ siÄ™ czas ograniczonego czerwienia matek. Ilość skÅ‚adanych jaj w czasie chÅ‚odów i wystÄ™pujÄ…cych wiatrów nie byÅ‚a duża. I nie byÅ‚o to czerwienie na poziomie wystarczajÄ…cym do odnowienia populacji w rodzinie. A także, mógÅ‚ wystÄ…pić brak systematycznoÅ›ci rodzÄ…cych siÄ™ pokoleÅ„ i tym samym, możliwoÅ›ci stosownego karmienia mÅ‚odych pszczóÅ‚. Uważam że, sÄ… to, podstawowe przyczyny ubytków pszczóÅ‚ w późniejszym okresie.
    Na przeÅ‚omie czerwca i lipca przyjechaÅ‚ kolega pszczelarz z informacjÄ… że, w pasiece ginÄ… mu pszczoÅ‚y. ZnikajÄ… z uli. Å»e, zmniejsza siÄ™ ich liczba i nie bÄ™dzie komu pracować na lipie. Jak to wyjaÅ›nić? Jaka jest przyczyna? Czy winne sÄ… lekarstwa na warroze, a może chemizacja upraw rolniczych i sadowniczych i innych, itd. ? Wszystkie argumenty sÄ… do przyjÄ™cia i trudne do podważenia. Niemniej chcÄ™ pokazać na przedstawionych charakterystykach, poziom zagrożenia dla pszczóÅ‚ jakie powoduje wystÄ…pienie naturalnego, dÅ‚ugoterminowego ograniczenie matek w czerwieniu.
    Co też może być wyjaÅ›nieniem sytuacji i jednoczeÅ›nie jest, podstawÄ… dla dalszej analizy i próby okreÅ›lenia przyczyn ubytku pszczóÅ‚ w późniejszym okresie.
    Zamieszczone charakterystyki na rysunku 1, pokazujÄ… czasowe przesuniÄ™cie miÄ™dzy terminami skÅ‚adanych jaj a obserwowanÄ… wielkoÅ›ciÄ… rodziny. Czyli, iloÅ›ciÄ… pszczóÅ‚ w ulu którÄ… można byÅ‚o zaobserwować.
    Jest to modelowanie już po zaistniaÅ‚ej sytuacji, tak wiÄ™c nie można konkretyzować przykÅ‚adu a jedynie, traktować jako analogiÄ™, do mogÄ…cej wystÄ…pić w statystycznej rodzinie, w pasiece. Program do modelowania wykonaÅ‚ charakterystyki przy zaÅ‚ożeniu stosownych danych mówiÄ…cych o czterotygodniowym ograniczeniu czerwienia. Przy zaÅ‚ożeniu, braku wpÅ‚ywu czynników Å›rodowiskowych na rodzinÄ™ pszczelÄ… przedstawia rysunek 1.
    Efekt dÅ‚ugoterminowego ograniczenia na wielkość rodziny widoczny jest na rysunku 1. Dla uproszczenia analizy posÅ‚ugujÄ™ siÄ™ tylko dwoma charakterystycznymi wielkoÅ›ciami. WielkoÅ›ciÄ… caÅ‚kowitÄ… rodziny, okreÅ›lonÄ… krzywÄ… pokazujÄ…ca ilość pszczóÅ‚ w rodzinie, którÄ… pszczelarz może obserwować. I krzywÄ… pokazujÄ…cÄ… ilość jaj. Obie charakterystyki pokazujÄ… symulowane dane w ciÄ…gu każdego tygodnia.
    Wiosna byÅ‚a Å‚agodna i sprzyjajÄ…ca rozwojowi rodzin. Do drugiego tygodnia maja trwaÅ‚ dynamiczny rozwój i nie byÅ‚ widoczny efekt czasowego ubytku pszczóÅ‚ zimowych zwiÄ…zanego z tak zwanÄ… wymianÄ… wiosennÄ….
    PszczoÅ‚y korzystaÅ‚y z zapasów i bieżącego pożytku. DynamikÄ™ wzrostu liczebnoÅ›ci pszczóÅ‚ w rodzinach można byÅ‚o w peÅ‚ni zaobserwować w drugim i trzecim tygodniu maja. Przyrost iloÅ›ci pszczóÅ‚ w rodzinach byÅ‚ bardzo duży. Jednak w tym samym czasie wystÄ…piÅ‚y przymrozki i zachwianie dopÅ‚ywu Å›wieżego pokarmu biaÅ‚kowego. Obserwowane byÅ‚y bardzo krótkie loty pszczóÅ‚ w ciÄ…gu doby. NastÄ…piÅ‚o zachwianie w cyklu rozwojowym. Tak jak wiosnÄ… byÅ‚ radykalny wzrost, tak podobnie wystÄ…piÅ‚ radykalny ubytek pszczóÅ‚.
    Dlatego też, kolega pszczelarz obserwowaÅ‚ masowy ubytek pszczóÅ‚ w rodzinach, na przeÅ‚omie czerwca i lipca. Patrz na radykalny spadek iloÅ›ci pszczóÅ‚ przedstawiony na rys 1. okreÅ›lajÄ…cy obserwowanÄ… ilość pszczóÅ‚ w rodzinie. Algorytm programu modelujÄ…cego potwierdziÅ‚ jego obserwacje.
    W obserwowanej pasiece pszczelarz zauważyÅ‚ wzrost liczby pszczóÅ‚ w rodzinach i zazimowaÅ‚ je w stanie do jakiego mogÅ‚y siÄ™ odbudować. ProszÄ™ zwrócić uwagÄ™ na wzrost liczby skÅ‚adanych jaj w czasie czerwca i lipca. Co poprawiÅ‚o sytuacjÄ™ w rodzinie. Powyższa zaszÅ‚ość może, również wpÅ‚ynąć negatywnie na kolejny sezon. Bo zazimowano niewielkie rodziny. Przy dÅ‚ugiej i ostrej zimie, maÅ‚e rodziny mogÄ… nie zdążyć przygotować siÄ™ do sezonu. A zwÅ‚aszcza do wczesnych pożytków. A może zostanÄ… stracone jeszcze na jesieni lub w zimie


  
Rys. 1. Czterotygodniowe ograniczenie czerwienia matek.

    A wiosnÄ…, ilość rodzÄ…cych siÄ™ mÅ‚odych pszczóÅ‚ w rodzinie, ciÄ…gle rosÅ‚a dynamicznie i mÅ‚ode rodzÄ…ce siÄ™ pokolenia wymagaÅ‚y odżywiania aby zgromadzić ciaÅ‚o tÅ‚uszczowe. Ale wówczas nie byÅ‚o to możliwe. Nie byÅ‚o możliwe w istniejÄ…cych warunkach Å›rodowiskowych. JednoczeÅ›nie, staÅ‚o siÄ™ to również, przyczynÄ… powstawania kolejnego problemu. Problemu niedożywienia wielu pokoleÅ„ w czasie ponad czterech tygodni.
    StaÅ‚o siÄ™ tak ponieważ, przedÅ‚użaÅ‚ siÄ™ okres braku dopÅ‚ywu Å›wieżego pokarmu biaÅ‚kowego. ByÅ‚ to czas który, spowodowaÅ‚ zarówno, ograniczenie czerwienia jak i niedożywienie wielu mÅ‚odych pokoleÅ„. Kiedy zaÅ‚ożymy że, skrócone zostaÅ‚o ich życie z powodu niedożywienia. A także zachwianie zdolnoÅ›ci do speÅ‚niania funkcji spoÅ‚ecznych w rodzinie to, jak widać na rysunku 2. wielkość rodziny malaÅ‚a. ZostaÅ‚a zmniejszona w nastÄ™pnych tygodniach sezonu. Patrz linia czerwona okreÅ›lajÄ…ca ilość pszczóÅ‚, opadajÄ…ca na oÅ› czasu na rysunku 2.. Czerwona pogrubiona strzaÅ‚ka pokazuje możliwy czas wystÄ™powania ubytku pszczóÅ‚, poczÄ…wszy od poÅ‚owy lipca wyznaczony jako punkt zaczepienia.
    Naturalne czynniki Å›rodowiskowe, opisane w punkcie 2. i 3. wpÅ‚ynęły na ograniczenie czerwienia w pierwszej fazie sezonu, poczÄ…wszy od poÅ‚owy maja. A efekt koÅ„cowy obserwowany byÅ‚ naocznie w czasie poczÄ…wszy od poÅ‚owy lipca. Jest to poczÄ…tek grubej strzaÅ‚ki. Patrz na rysunek 2.
    InnÄ… już kwestiÄ… jest wyeksploatowanie siÄ™ pszczóÅ‚ w okresie wczeÅ›niejszym, z racji wykarmionej, statystycznie zwiÄ™kszonej populacji pszczóÅ‚ w rodzinie w okresie wczesnowiosennym. Obserwowany doskonaÅ‚y obraz iloÅ›ciowy w rodzinach niósÅ‚ ze sobÄ… poważne ukryte zagrożenie, - sÅ‚absze biologicznie pokolenia. Pokolenia te, mogÅ‚y również być niedożywione z racji wystÄ™pujÄ…cej dynamiki w czasie rozwoju wiosennego. A w nastÄ™pstwie tego, nie posiadać zdolnoÅ›ci do speÅ‚nienia funkcji życiowych.


  
Rys. 2. OkreÅ›lenie czasu intensywnego ubytku pszczóÅ‚.

    PodsumowujÄ…c pragnÄ™ powiedzieć że, od poÅ‚owy maja, pszczoÅ‚y skazane byÅ‚y na niedożywienie biaÅ‚kowe i nie mogÅ‚y siÄ™ z tego wydobyć przez dÅ‚ugi czas. Tak wiÄ™c uważam że, obserwowany ubytek pszczóÅ‚ na przeÅ‚omie czerwca i lipca powstaÅ‚ w wyniku systematycznego niedożywienia i naturalnego ograniczenia matek w czerwieniu, przez co najmniej, czterotygodniowy okres. Kiedy wyrównaÅ‚a siÄ™ już pogoda to rodziny mogÅ‚y nieco siÄ™ odbudować. Ale wpÅ‚yw zaszÅ‚oÅ›ci byÅ‚ nieunikniony.
    Innym potwierdzeniem powyższego stanu niedożywienia byÅ‚o, doÅ›wiadczenie prowadzone przy hodowli matek pszczelich i sprawdzania ich przeżywalnoÅ›ci w tych samych warunkach Å›rodowiskowych i czasie.
    OkazaÅ‚o siÄ™ że produkowane serie porównawcze matek, w maju i do poÅ‚owy czerwca, wykazywaÅ‚y siÄ™ wybitnie krótkÄ… przeżywalnoÅ›ciÄ…. DÅ‚ugość życia matek wahaÅ‚a siÄ™ maksymalnie w granicach 10 do 12 dni. A ich sÅ‚aba żywotność charakteryzowaÅ‚a siÄ™ małą ruchliwoÅ›ciÄ… i prężnoÅ›ciÄ…. Nie byÅ‚a to maÅ‚a próba. DotyczyÅ‚a okoÅ‚o 500 matek cyklicznie produkowanych w tym czasie.
    Powyższe wyniki wskazujÄ… na to że, niedożywienie pokoleÅ„ wychowujÄ…cych ma olbrzymie znaczenie. I jest zdeterminowane zasobnoÅ›ciÄ… rodziny pszczelej w pokarm biaÅ‚kowy przed czasem eksploatacji owadów. A Å›ciÅ›lej mówiÄ…c duże znaczenie odgrywa dożywienie nowo rodzÄ…cych siÄ™ pokoleÅ„ w rodzinie.
    A co siÄ™ staÅ‚o z pszczoÅ‚ami które znikÅ‚y z rodzin na gryce i we wrzeÅ›niu po nakarmieniu? MyÅ›lÄ™ że, staÅ‚o siÄ™ to w konsekwencji historycznych zaszÅ‚oÅ›ci opisanych wyżej. Jeżeli, pszczoÅ‚y pojechaÅ‚y w pustych ulach z maliny czy lipy, na grykÄ™ to wystÄ…piÅ‚a sytuacja spadku już w lipcu i sierpniu. Patrz na przedÅ‚użenie krzywej pokazujÄ…cej ilość pszczóÅ‚ w rodzinie narysowanÄ… liniÄ… czerwonÄ… przerywanÄ…. Odchylenie linii czerwonej przerywanej jest wyznaczane przez ilość skÅ‚adanych jaj w rodzinie, w okresie poprzedzajÄ…cym. Nawet jeÅ›li wydawaÅ‚o nam siÄ™ że jest to czerwienie wystarczajÄ…ce, to jednak czas niezbÄ™dny na odbudowanie rodziny przed zimÄ… byÅ‚ już za krótki. Teoretycznie, przy braku lub znikomym czerwieniu, strata rodziny wypada na poczÄ…tek lipca i termin ten może siÄ™gać aż do wiosny 2008 roku. Co jest zgodne z doniesieniami pszczelarzy. A także informacjÄ… o ubytku pszczóÅ‚ po zakarmieniu i spadkami rejestrowanymi do lutego 2008 roku (informacja z forum dyskusyjnego). Wskazuje to na sÅ‚uszność przedstawionej teorii.
    A gÅ‚ówny winowajca stanu rzeczy to: niedożywienie wielu pokoleÅ„ pszczóÅ‚. Dopiero wiosnÄ… dowiemy siÄ™ o wielkoÅ›ci strat w pasiekach i ich sÅ‚abej kondycji mimo lekkiej zimy.


5. Czynniki chorobotwórcze.

    Opisane wyżej zależnoÅ›ci wynikajÄ…ce z naturalnego ograniczenia matek w czerwieniu, mogÅ‚y spowodować nasilenie inwazji bakterii chorobotwórczych i warrozy w rodzinach.
    Tak wiÄ™c, spirala Å›mierci dla pszczóÅ‚ zostaÅ‚a nakrÄ™cona o wiele wczeÅ›niej niż obserwowane efekty. JeÅ›li, wiosnÄ… rodzina startowaÅ‚a z niskim poziomem zarażenia warrozÄ… i weźmiemy pod uwagÄ™ upÅ‚ywajÄ…cy czas, oraz radykalny spadek owadów w skÅ‚adzie rodziny, to musimy sobie zdawać sprawÄ™ z iloÅ›ci namnożonych i wystÄ™pujÄ…cych pasożytów w rodzinie. JesieniÄ… z Å‚atwoÅ›ciÄ… można byÅ‚o obserwować warrozÄ™ na pszczoÅ‚ach. Tylko z racji ubytku pszczóÅ‚ ulowych, przypadaÅ‚o trzykrotnie wiÄ™cej osobników warrozy na pojedynczÄ… pszczołę. A przecież, warroza rozwija siÄ™ w swoim tempie, niezależnym od iloÅ›ci pszczóÅ‚ w rodzinie. I wiemy że lipcu, sierpniu itd. jest jej o wiele wiÄ™cej niż wiosnÄ….
    Choroby pszczóÅ‚ dorosÅ‚ych w tym wypadku nie powinny stwarzać zagrożenia ponieważ, dziÄ™ki ubytkowi pszczóÅ‚ dorosÅ‚ych, rodzina czyÅ›ci siÄ™ z tych chorób, dziÄ™ki zmniejszeniu lub likwidacji źródÅ‚a zakażenia. Dotyczy to również chorób czerwiu w których dorosÅ‚e pszczoÅ‚y sÄ… źródÅ‚em zakażenia.
    Pod znakiem zapytania pozostajÄ… inne choroby czerwiu, oczywiÅ›cie poza warrozÄ…. I w tym wypadku nie mam zdania.



6. Podsumowanie.

    Co mamy robić w takiej sytuacji? Czy pszczoÅ‚y pozostanÄ… jeszcze w naszych ulach i na jak dÅ‚ugo? Tego chyba nikt nie jest w stanie powiedzieć. Ale powinniÅ›my siÄ™ uczyć od innych i wracać do analizy przecież już wczeÅ›niej wystÄ™pujÄ…cych, podobnych sytuacji w historii pszczelarstwa.
    UpatrujÄ™ alternatywÄ™ i sukces w proekologicznej gospodarce zarówno pszczóÅ‚ jak i bliskich okolic pasieki.
    Jestem zwolennikiem prowadzenia pasiek w proekologiczny sposób. Sposób, dostosowany do potrzeb owadów i wykorzystujÄ…cy jedynie ewentualnÄ… nadwyżkÄ™ zapasów z rodziny.
    Pszczelarz który zgÅ‚osiÅ‚ siÄ™ z problemem ubytku pszczóÅ‚, zabraÅ‚ im miód zgromadzony po sadach i rzepaku. ByÅ‚ wówczas, bardzo zadowolony ze zbiorów. Czy nie popeÅ‚niÅ‚ błędu? Czy nie zaostrzyÅ‚ nieÅ›wiadomie kryzysu?
    PatrzÄ…c na model struktur, można Å›miaÅ‚o powiedzieć że, przy tak dynamicznym wiosennym rozwoju grupa zbieraczek nektaru w rodzinie, dominowaÅ‚a i wykazaÅ‚a siÄ™ rzetelnÄ… pracÄ…. A co siÄ™ staÅ‚o później? W wyniku braku zapasów i gÅ‚odu w naturze? To też już wiemy.
    PowinniÅ›my dbać o Å›rodowisko w sposób intensywny i przemyÅ›lany. WystÄ™pujÄ…ce kwiaty na roÅ›linach, dzikich wysoce pyÅ‚kowych i miododajnych, pozwolÄ… utrzymać pszczoÅ‚y w trudnych okresach zachwiania pogody.
    Musimy, potencjalnie zapewnić ciÄ…gÅ‚ość dopÅ‚ywu pokarmu. Bo pogada jest zmienna. A pożytki nietowarowe mogÄ… być także, jedynym ratunkiem dla pszczóÅ‚. Wówczas kiedy, w czasie wystÄ™powania pożytków towarowych pogoda nam nie sprzyja. Systematycznie wystÄ™pujÄ…ce pożytki sÄ… ważne, bo wyrównujÄ… i okreÅ›lajÄ… poziom stabilnoÅ›ci czerwienia matek. Jest to czynnik wprowadzajÄ…cy wysoki poziom zdolnoÅ›ci rodzin pszczelich do pozyskiwania miodu i tworzenia zapasów. Przynajmniej tak wynika z komputerowych symulacji struktur.
    Pszczelarze powinni tworzyć pastwiska pszczele. Ale czy to jest możliwe? Zapewne nie uda siÄ™ nam, - być obszarnikami na " MajÄ…tku", aby zapewnić jadÅ‚o dla pszczóÅ‚. Ale jeÅ›li tego nie bÄ™dzie, to trudno sobie wyobrazić bezproblemowÄ… przyszÅ‚ość i rozwój pszczelarstwa.
    PozostawiajÄ…c w rodzinach miód w gospodarce proekologicznej nie zyskujemy bezpoÅ›rednio, ale mamy szansÄ… zyskać w przyszÅ‚oÅ›ci wiÄ™kszÄ… jego ilość lub zachować pszczoÅ‚y przy życiu.
    Pszczelarz powinien odpowiedzieć sobie na pytania. Czy chce mieć pszczoÅ‚y i utrzymywać ciÄ…gÅ‚ość istnienia pasieki? Czy miód, ryzykujÄ…c straty wynikajÄ…ce z maksymalizowania zysków? Najprawdopodobniej sposób gospodarowania bÄ™dzie ulegaÅ‚ zmianom. I kompromisowym wyjÅ›ciem w tej sytuacji jest, tworzenie corocznie nowych rodzin, o które dba siÄ™ w sposób zapobiegliwy z przeznaczeniem na użytkowanie w nastÄ™pnym sezonie. A w sezonie bieżącym eksploatuje siÄ™ tylko rodziny "stare". Pozyskane w roku ubiegÅ‚ym. Wówczas, przy tworzeniu nowych rodzin Å‚atwo jest walczyć z chorobami pszczóÅ‚.
    Jest jeszcze kolejny problem nie poruszony a jednak o tyle ważny i istotny że, może mieć wpÅ‚yw na wnioski wynikajÄ…ce z poruszonych spraw. SÄ… to różnice zachowaÅ„ wynikajÄ…ce z adaptacji do Å›rodowiska użytkowanych linii i ras pszczóÅ‚. Efekty ubytku pszczóÅ‚ lub upadku rodzin nie byÅ‚y obserwowane w tak charakterystyczny sposób w rodzinach i liniach pszczóÅ‚ które, charakteryzowaÅ‚y siÄ™ późniejszym rozwojem wiosennym. Rodziny nie pokonaÅ‚y problemów wynikajÄ…cych ze Å›rodowiska ale opisane wyżej czynniki również, nie wpÅ‚ynęły na nie zbyt dotkliwie.

JMM


 

PS. Artykułu
ZespóÅ‚ Masowego GiniÄ™cia PszczóÅ‚.

Autor.
Przytaczam kilka zdaÅ„ w dyskusji zaistniaÅ‚ej na forum ZAGAJNKA, obrazujÄ…cej zagadnienia Å›ciÅ›le zwiÄ…zane z poruszonym tematem. Serdecznie dziÄ™kujÄ™ za wyrażenie zgody na publikacjÄ™ tekstów, autorom wypowiedzi i moderatorowi tegoż forum. Warto też zauważyć że modelowanie struktur wewnÄ™trznych na którym oparto treść i przewidywania dotyczÄ…ce ubytków jesiennych 2007 i wiosennych 2008 roku potwierdza wypeÅ‚niana aktualnie ANKIETA przez respondentów odwiedzajÄ…cych stronÄ™. WstÄ™pne wyniki sÄ… adekwatne do przewidywaÅ„. OczywiÅ›cie, nie należy wykluczać wpÅ‚ywu innych czynników które nie sÄ… jeszcze rozpoznane i oszacowane a pozostajÄ… w sferze badaÅ„.

DYSKUSJA.
^wspak
Użytkownik lokalny
3. RE: Co wiecie na temat CCD.
Odpowiedz
2008-02-26 16:15:02 | URL: #

CzytaÅ‚em ten artykuÅ‚ i może coÅ› dodam. W zeszÅ‚ym sezonie po przywiezieniu pszczóÅ‚ z lipy rozpoczÄ…Å‚em odbiór miodu. OdebraÅ‚em go z 7 rodzin i jeszcze tego samego dnia, czy nastÄ™pnego... nie pamiÄ™tam mocno ja zaczÄ…Å‚em zakarmiać. Teraz sÄ… ok. W jednej natomiast odebraÅ‚em wiÄ™kszość miodu, ale jej nie zakarmiÅ‚em od razu. ByÅ‚y w niej dwa plastry ze sporÄ… iloÅ›ciÄ… miodu i czerwiu i po prostu nie chcÄ…c krÄ™cić larw poczekaÅ‚em aż siÄ™ wygryzÄ…. Dopiero po tym zaczÄ…Å‚em zakarmiać. No i na jesieni byÅ‚o w niej maÅ‚o pszczóÅ‚. Ta rodzina nie przeżyÅ‚a.
Jest pan hodowcÄ… matek... Może zabierze Pan gÅ‚os na forum polanki w temacie "pszczoÅ‚y które gryzÄ…" lub "pszczoÅ‚y odporne na warrozÄ™". ByÅ‚a tam dyskusja o maÅ‚ej komórce i możliwoÅ›ci wyhodowania pszczóÅ‚ ze skÅ‚onnoÅ›ciÄ… do oczyszczania siÄ™ z tych pasożytów. Pozdrawiam.

Autor artykułu.
4. RE: Co wiecie na temat CCD.
Odpowiedz
2008-03-03 22:03:26 | URL: #

DziÄ™kujÄ™ za przeczytanie artykuÅ‚u. jednym sÅ‚owem potwierdza pan teoriÄ™ - wpÅ‚ywu niedożywienia na kondycjÄ™ i istnienie pszczóÅ‚. MyÅ›lÄ™ że po wielu latach obserwacji ubranie tej wiedzy w artykuÅ‚ i zwrócenie uwagi Kolegom na bardzo ważne zagadnienie ma sens. dziÄ™kujÄ™ za zaproszenie do wziÄ™cia udziaÅ‚u w dyskusji na temat o hodowli. Nie omieszkam wypowiedzieć swoje zdanie po zapoznaniu siÄ™ z tematykÄ… . JeÅ›li oczywiÅ›cie bÄ™dÄ™ miaÅ‚ coÅ› do powiedzenia.

Autor artykułu.
7. RE: Co wiecie na temat CCD.
Odpowiedz
2008-03-05 08:50:39 | URL: #

Witam . ChciaÅ‚bym uzyskać od kolegi - wspak, jeszcze kilka informacji które pomogÄ… okreÅ›lić przyczynÄ™ powstaÅ‚ej sytuacji. Otóż, - interesuje mnie odpowiedź kolegi na pytania?

  1. Czy matka w rodzinie w której zmniejszyÅ‚a siÄ™ radykalnie ilość pszczóÅ‚ byÅ‚a mÅ‚oda? Wymieniona planowo lub w trakcie cichej wymiany w czasie ok. 1,5 do 2 miesiÄ™cy wczeÅ›niej?
  2. Czy czerwienie w rodzinie byÅ‚o mniejsze w porównaniu do rodzin pozostaÅ‚ych w czasie 1.5 do 2 miesiÄ™cy?
  3. Czy byÅ‚a przerwa w czerwieniu trwajÄ…ca - 2 do 3 tygodni? Lub ograniczenie czerwienia powodowane brakiem zapasów pokarmowych i brakiem pokarmu w okolicy.
  4. Czy rodzina od początku sezonu 2007 była słabsza od pozostałych przy życiu?
Rzetelna odpowiedź byÅ‚aby - otworzeniem "okna" i wpuszczeniem wiÄ™cej Å›wiatÅ‚a na zaistniaÅ‚y problem w rodzinie. Ale jeÅ›li nie można tego okreÅ›lić to należaÅ‚oby dodatkowo szukać różnic w zachowaniu, w rasie czy linii pszczóÅ‚.
^wspak
Użytkownik lokalny
8. RE: Co wiecie na temat CCD
. Odpowiedz
2008-03-05 19:01:33 | URL: #

Odpowiadam koledze.

  1. Matka była z roku 2006, czyli miała rok.
  2. Nie potrafię dokładnie odpowiedzieć. Sądzę, że czerwienie było na podobnym poziomie.
  3. Co do ograniczenia czerwienia. Po pożytku z koniczyny, wyki, chabrów i akacji w tej rodzinie nie odebraÅ‚em miodu, wiÄ™c na lipÄ™ startowaÅ‚y z mniejszÄ… niż inne rodziny powierzchniÄ… do czerwienia. I tak na poczÄ…tku lipca odebraÅ‚em z niej dużo miodu (rekordowo).
  4. Ta rodzina pod wzglÄ™dem siÅ‚y byÅ‚a podobna do pozostaÅ‚ych. PszczoÅ‚ami zajmuje siÄ™ dopiero od 3 lat i nie jestem jeszcze tak wyczulony na jakieÅ› anomalie wiÄ™c trudno mi tu pisać o jakiÅ› innych różnicach. Być może coÅ› mi umknęło. Być może gdybym jÄ… odrazu zakarmiÅ‚ po miodobraniu to rodzina odbudowaÅ‚aby nowe zastÄ™py. To tyle co mogÄ™ powiedzieć.
Autor artykułu.
Użytkownik lokalny
9. RE: Co wiecie na temat CCD
. Odpowiedz
2008-03-06 09:05:48 | URL: #

Dziękuję za szybką odpowiedź kolegi i myślę że można już dokładniej zinterpretować przyczynę ubytku rodziny.
Jednak bÄ™dzie to, domniemanie wysnute na podstawie przekazanych informacji. Informacji natury ogólnej co jednak skÅ‚ania mnie do myÅ›lenia w ten sposób:

  1. Rekordowo duża ilość pozyskanego miodu byÅ‚a wynikiem wczeÅ›niejszego braku czerwienia w rodzinie. Na czas zbiorów wystÄ…piÅ‚a nadwyżka pszczóÅ‚ starszych i stÄ…d pojawiÅ‚a siÄ™ ta ilość miodu.
  2. MogÅ‚o dojść do ograniczenia czerwienia z powodu braku miejsca jak kolega sugeruje w co jednak wÄ…tpiÄ™, ale równie dobrze do niekontrolowanej - nie obserwowanej, wymiany matki. Z powodu np. przypadkowej straty matki przy przeglÄ…dzie. ZÅ‚ej jakoÅ›ci - żywotnoÅ›ci matki. Wówczas czas braku jaj w rodzinie jest stosunkowo dÅ‚ugi. Czas niezbÄ™dny na wyhodowanie nowej matki = 16 dni + 6 dni do unasiennienia = 22 dni maksymalny okres braku jaj może siÄ™ nieco wydÅ‚użyć.
  3. W tym czasie nie zaobserwujemy jeszcze ubytku pszczóÅ‚ w rodzinie a wystÄ…pi nadwyżka pszczóÅ‚ gotowych w każdej chwili do zbiorów. Radykalny ubytek wystÄ…pi w okresie późniejszym. Kolega ten fakt zaobserwowaÅ‚
  4. PrzedÅ‚użajÄ…ce siÄ™ czerwienie w stosunku do innych rodzin o którym kolega wspominaÅ‚ powstaÅ‚o w wyniku - posiadania mÅ‚odej matki, i potrzeby rodziny do poprawienia struktury przed zimÄ….
  5. Przetrwanie w sÅ‚abej kondycji i maÅ‚ej rodziny mogÅ‚o by być możliwe, przy karmieniu którego nie byÅ‚o, lub zabezpieczeniu jej w ramki z miodem lub przerobionym pokarmem. Jednak to pozostaje pod znakiem zapytania.
    Brak informacji o jajach w rodzinie w okresie poprzedzajÄ…cym może poddawać w wÄ…tpliwość przedstawiona tu sytuacjÄ™. Ale i nie wyklucza problemu niedożywienia w czasie wzrostu czerwienia w rodzinie. A zwÅ‚aszcza biaÅ‚kowego mÅ‚odych pszczóÅ‚.
Krasnowiak
Użytkownik globalny
10. RE: Co wiecie na temat CCD
. Odpowiedz
2008-03-07 23:18:55 | URL: #

PrzeczytaÅ‚em artykuÅ‚ i uważam że zawarto w nim ciekawÄ… i trafna charakterystykÄ™ zaszÅ‚ego sezonu przynajmniej opisane zjawiska wystÄ…piÅ‚y na moim terenie i odczuÅ‚em je na wÅ‚asnej skórze, mojÄ… czujność myÅ›lÄ™ ze nie tylko mojÄ… uÅ›piÅ‚ wÅ‚aÅ›nie bardzo dobry poczÄ…tek sezonu, tak do maja byÅ‚o miÅ‚o, a potem byÅ‚em mocno zajÄ™ty różnymi sprawami i ciÄ…gle miaÅ‚em nadzieje że pogada siÄ™ jakoÅ› wyprostuje a tu ciężko byÅ‚o znaleźć dzieÅ„ na tyle pogodny i ciepÅ‚y żeby topiarka sÅ‚oneczna dobrze topiÅ‚a.
W poÅ‚owie lipca dostaÅ‚em 10 pakietów z refundacji należaÅ‚o je wzmocnić plastrami z czerwiem miaÅ‚em trudnoÅ›ci pomimo że w tej pasiece miaÅ‚em do dyspozycji 30 rodzin do których mogÅ‚em dobierać czerw naprawdÄ™ ciężko byÅ‚o znaleźć takie rodziny w których byÅ‚aby nadwyżka larw. Po zimie pakiety bardzo sÅ‚abe bÄ™dÄ™ je raczej traktowaÅ‚ jako matki zapasowe.
W kontekÅ›cie tej caÅ‚ej sytuacji niezÅ‚ego gola do wÅ‚asnej bramki strzelili sobie koledzy z koÅ‚a, który posprzedawali spore iloÅ›ci pierzgi jak na to ile posiadajÄ… uli, ciekaw jestem co z tego bÄ™dzie.
Życzymy sobie i pszczołą dobrej pogody żeby szybko doszły do siebie
Pozdrawiam z pogranicza polsko-litewskiego



Start         Matki         Ule         Oferta         Sklep          Galeria        ArtykuÅ‚y         Kontakt         Polityka prywatnoÅ›ci         Linki